Na zadaszenie tarasu najlepiej sprawdza się drewno konstrukcyjne klasy C24, a przy większych rozpiętościach i bez podpór pośrednich drewno klejone warstwowo BSH (klasa GL24h). Sosna i świerk w klasie C24 wystarczą do typowej konstrukcji przyściennej, modrzew i gatunki egzotyczne wybiera się wtedy, gdy zależy Ci na dłuższej żywotności elementów odsłoniętych na deszcz i słońce. O trwałości gotowego zadaszenia decyduje jednak nie sam gatunek, tylko trzy rzeczy naraz: właściwa klasa i przekrój drewna, poprawne odcięcie konstrukcji od wilgoci przy podstawie słupa i regularna konserwacja. Poniżej rozkładamy każdą z tych decyzji na czynniki, z konkretnymi przekrojami, spadkami i tabelą doboru.
Drewno lite C24 czy klejone BSH? To pierwsza decyzja
Rozpiętość, jaką ma pokryć konstrukcja, przesądza o wyborze materiału bardziej niż gatunek.
Drewno lite klasy C24 to sosna lub świerk sortowany wytrzymałościowo, suszony komorowo do wilgotności 15 do 18%. Sprawdza się w zadaszeniach przyściennych i wolnostojących o typowych rozpiętościach, gdzie belka nośna opiera się na słupach rozstawionych co 2 do 3 metrów. To rozwiązanie tańsze i w zupełności wystarczające dla większości tarasów przy domach jednorodzinnych.
Drewno klejone BSH (klasa GL24h) powstaje ze sklejonych warstwowo lamel, dzięki czemu jest stabilniejsze wymiarowo, praktycznie nie pęka i nie skręca się z czasem, a przy tym przenosi większe obciążenia na dłuższym odcinku. Wilgotność drewna klejonego to około 12%, więc pracuje minimalnie. BSH wybierasz, gdy chcesz dużą rozpiętość bez słupa pośrodku, prostą i estetyczną belkę widoczną w konstrukcji, albo elementy gięte. To materiał droższy, ale przy szerokich zadaszeniach nie ma dla niego dobrej alternatywy.
Pośrednim rozwiązaniem jest drewno KVH, czyli lite, łączone na mikrowczepy, o stabilności bliższej klejonemu niż zwykłemu litemu. Dobre na słupy i krokwie tam, gdzie zależy Ci na braku pęknięć powierzchniowych.
Prosta zasada wyboru: mały i średni taras przyścienny to C24, szeroka konstrukcja lub belka bez podparcia pośrodku to BSH, elementy widoczne bez pęknięć to KVH lub BSH.
Gatunki drewna na zadaszenie tarasu i ich trwałość
Gatunek wpływa przede wszystkim na żywotność elementów wystawionych na warunki atmosferyczne oraz na cenę. Poniżej orientacyjna trwałość przy prawidłowej konserwacji.
| Gatunek | Orientacyjna trwałość | Uwagi |
|---|---|---|
| Sosna (impregnowana) | 10 do 15 lat | Najtańsza, wymaga systematycznej impregnacji |
| Świerk | 10 do 15 lat | Jaśniejszy, lekki, dobrze się klei (BSH) |
| Modrzew | 15 do 25 lat | Naturalnie żywiczny, odporniejszy na wilgoć |
| Dąb | 20 do 30 lat | Twardy i ciężki, klasyka, wyższa cena |
| Gatunki egzotyczne (teak, bangkirai, ipe) | 30 do 50 lat | Bardzo trwałe, najdroższe, głównie elementy widoczne |
W praktyce większość zadaszeń w Polsce powstaje z sosny lub świerku w klasie C24, bo dobrze impregnowane drewno konstrukcyjne osiąga trwałość liczoną w dziesięcioleciach, a różnica w cenie względem modrzewia czy egzotyku jest znacząca. Modrzew i egzotyki mają sens tam, gdzie elementy pozostają widoczne i chcesz ograniczyć konserwację.
Dobór przekroju: słupy, belki, krokwie
To sekcja, którą większość poradników pomija, a jest kluczowa. Przekrój dobiera się do rozpiętości, wysokości słupów i obciążenia, zwłaszcza śniegiem, podobnie jak przy doborze drewna na więźbę dachową. Poniższe wartości to punkt wyjścia dla typowego zadaszenia przyściennego jednospadowego. Przy dużych rozpiętościach lub w górskich strefach obciążenia śniegiem przekrój konsultuj z konstruktorem.
| Element | Typowy przekrój | Uwagi |
|---|---|---|
| Słupy | 100x100 do 140x140 mm | 120x120 to najczęstszy wybór, 140x140 przy wyższych i szerszych konstrukcjach |
| Belka nośna (oczep, płatew) | 80x160 do 120x200 mm, lub BSH | Im większy rozstaw słupów, tym większy przekrój lub przejście na BSH |
| Krokwie | 60x120 do 80x160 mm | Rozstaw zwykle 60 do 90 cm |
| Łaty pod pokrycie | 40x60 mm | Rozstaw zależny od rodzaju pokrycia |
Dla orientacji: zadaszenie o wymiarach około 5x5 m opiera się zwykle na słupach 120x120 mm i belkach nośnych rzędu 120x180 mm, a przy chęci wyeliminowania słupa pośredniego zastępuje się belkę litą klejoną BSH o odpowiednio dobranym przekroju. Woodrive dostarcza belki BSH w szerokim zakresie przekrojów oraz przycięte na wymiar, więc nie musisz zamawiać całych, wielometrowych elementów.
Spadek dachu i obciążenie, o czym pamiętać
Kąt nachylenia dobiera się do pokrycia i to on decyduje, czy woda i śnieg schodzą z zadaszenia.
Dla lekkich pokryć płaskich, takich jak poliwęglan czy blacha, minimalny spadek to zwykle 5 do 7 stopni, ale bezpieczniej przyjąć więcej. Dla gontu bitumicznego czy dachówki potrzebujesz nachylenia rzędu kilkunastu do dwudziestu kilku stopni. Zbyt płaski dach oznacza zaleganie śniegu i wody, czyli większe obciążenie konstrukcji i ryzyko przecieków.
Obciążenie śniegiem zależy od strefy klimatycznej. W strefach górskich i podgórskich potrafi wielokrotnie przewyższać to z nizin, co bezpośrednio przekłada się na wymagany przekrój krokwi i belek oraz gęstszy rozstaw. Dlatego przy większych konstrukcjach nie kopiuj wymiarów z pierwszego lepszego projektu, tylko dobierz je do swojej lokalizacji.
Pokrycie zadaszenia tarasu
Konstrukcja drewniana współpracuje z różnymi pokryciami, a wybór wpływa na spadek i przekroje.
Poliwęglan lity lub komorowy jest lekki, przepuszcza światło i jest popularny nad tarasami. Blacha, na przykład trapezowa, jest tania i szczelna, wymaga łacenia we właściwym rozstawie. Gont bitumiczny daje efekt spójny z dachem domu, ale potrzebuje pełnego deskowania i większego spadku. Szkło i płyty warstwowe to rozwiązania droższe, o określonych wymaganiach konstrukcyjnych. Im cięższe pokrycie, tym mocniejsza musi być konstrukcja pod nim.
Podstawa słupa i kotwienie, najczęściej pomijany błąd
Najczęstsza przyczyna przedwczesnego niszczenia drewnianego zadaszenia to nie deszcz padający z góry, tylko wilgoć podciągana od dołu. Drewno oparte bezpośrednio na betonie czy kostce nasiąka i gnije u podstawy słupa.
Dlatego słupy montuje się na stalowych podstawach słupa, najlepiej regulowanych, które odsuwają drewno od podłoża i pozwalają odprowadzić wodę. Do łączenia belek, krokwi i słupów używa się kątowników i złączy ciesielskich. To drobny wydatek względem całości, który decyduje o tym, czy konstrukcja przetrwa dwie dekady, czy zacznie próchnieć po kilku sezonach. Nie oszczędzaj na tym elemencie.
Impregnacja i konserwacja
Elementy konstrukcyjne warto stosować już impregnowane ciśnieniowo lub kąpielowo, co chroni drewno w głębi. Wykończenie powierzchni, czyli lazura lub olej z filtrem UV, dobiera się do estetyki i odnawia cyklicznie.
Sosnę i świerk odnawiaj co 2 do 4 lata, w zależności od nasłonecznienia i tego, jak bardzo element jest odsłonięty. Drewno egzotyczne olejuje się rzadziej, mniej więcej raz na rok lub dwa. Kluczowa zasada: najbardziej narażone są miejsca, gdzie woda się zatrzymuje, czyli poziome górne krawędzie i styki, i to na nie zwracaj uwagę przy każdej konserwacji. Więcej o tym, czym zabezpieczyć drewno sosnowe na zewnątrz, piszemy w osobnym poradniku.
Zadaszenie tarasu krok po kroku, skrót
- Zaprojektuj konstrukcję i dobierz przekroje do rozpiętości oraz strefy śniegowej.
- Przygotuj fundamenty punktowe pod słupy, osadź w nich regulowane podstawy słupa.
- Ustaw i wypoziomuj słupy, zakotwij je do podstaw.
- Zamontuj belki nośne na słupach, sprawdź poziom i spadek.
- Rozłóż krokwie w zaprojektowanym rozstawie, połącz złączami ciesielskimi.
- Wykonaj łacenie lub deskowanie odpowiednie do pokrycia.
- Ułóż pokrycie, zachowując zaprojektowany spadek.
- Zabezpiecz i wykończ drewno lazurą lub olejem.
Co wpływa na koszt
Na budżet zadaszenia składa się przede wszystkim wybór między drewnem litym C24 a klejonym BSH, gdzie klejone jest wyraźnie droższe, dalej gatunek, wielkość konstrukcji i przekroje, rodzaj pokrycia oraz osprzęt, czyli podstawy słupa i złącza. Największą pojedynczą pozycją jest zwykle drewno konstrukcyjne, dlatego dobór właściwej klasy i przekroju, bez przewymiarowania, wyraźnie przekłada się na cenę całości.
Najczęściej zadawane pytania
Jakie drewno na zadaszenie tarasu będzie najlepsze? Dla większości tarasów przyściennych optymalne jest drewno konstrukcyjne sosnowe lub świerkowe klasy C24. Przy szerokich rozpiętościach bez słupa pośredniego lepiej sprawdzi się drewno klejone BSH klasy GL24h.
Jaki przekrój słupów na zadaszenie tarasu? Najczęściej stosuje się słupy 120x120 mm, a przy wyższych i szerszych konstrukcjach 140x140 mm. Ostateczny przekrój zależy od wysokości słupa i obciążenia.
Jaki spadek dachu dla zadaszenia tarasu? Dla lekkich pokryć, takich jak poliwęglan czy blacha, minimalnie kilka stopni, praktyczniej więcej. Dla gontu czy dachówki potrzeba kilkunastu do dwudziestu kilku stopni.
Czy drewno na zadaszenie musi być impregnowane? Tak. Elementy konstrukcyjne warto mieć impregnowane ciśnieniowo, a powierzchnię wykończyć lazurą lub olejem z filtrem UV i odnawiać co kilka lat.
Dlaczego słup nie może stać bezpośrednio na betonie? Drewno w kontakcie z podłożem podciąga wilgoć i gnije. Dlatego stosuje się regulowane podstawy słupa, które odcinają drewno od wody.
Materiały na zadaszenie tarasu w Woodrive
Skompletujesz u nas całą konstrukcję z drewna suszonego komorowo i sortowanego w klasie C24:
- Drewno konstrukcyjne C24 na belki i krokwie, w tym typy KVH, DUO i klejone BSH
- Kantówki 100x100, 120x120 i 140x140 mm na słupy
- Belki klejone BSH i KVH na duże rozpiętości, przycinane na wymiar
- Lazury i oleje do drewna do zabezpieczenia konstrukcji
Potrzebujesz nietypowego przekroju lub przycięcia na wymiar? Napisz albo zadzwoń, pomożemy dobrać drewno do Twojego projektu.
