Na altanę ogrodową najlepsze jest drewno konstrukcyjne sosnowe lub świerkowe w klasie C24, suszone komorowo i impregnowane, bo to szkielet altany przenosi obciążenia i jest najbardziej narażony na wilgoć. Na elementy widoczne i tam, gdzie zależy Ci na dłuższej żywotności, wybiera się modrzew lub gatunki egzotyczne. O trwałości altany decyduje jednak nie sam gatunek, tylko poprawne posadowienie na fundamencie, odcięcie słupów od wilgoci i solidne zabezpieczenie. Poniżej znajdziesz dobór drewna, przekroje elementów oraz budowę altany krok po kroku, od fundamentu po dach.
Jakie drewno na altanę ogrodową
Standardem na konstrukcję altany jest drewno iglaste, sosna lub świerk, sortowane wytrzymałościowo do klasy C24 i suszone komorowo do wilgotności 16 do 18%. Sosna dobrze chłonie impregnaty, świerk jest jaśniejszy i stabilny. Modrzew, zwłaszcza syberyjski, jest twardszy i naturalnie odporniejszy na wilgoć, dlatego sprawdza się na elementy odsłonięte. Gatunki egzotyczne i drewno termicznie modyfikowane wybiera się głównie ze względów estetycznych i przy najwyższych wymaganiach trwałości.
Przy większych altanach lub tam, gdzie chcesz uniknąć pęknięć i skręcania widocznych elementów, sięga się po drewno klejone BSH lub łączone KVH, które są stabilniejsze wymiarowo od drewna litego. Więcej o tym, jak wilgotność i inne parametry wpływają na drewno, piszemy w poradniku o właściwościach drewna.
Prosta zasada doboru: konstrukcja i szkielet to impregnowana sosna lub świerk C24, elementy widoczne i najbardziej narażone to modrzew, a tam, gdzie liczy się brak pęknięć, drewno klejone.
Elementy altany i przekroje
Poniższe przekroje to punkt wyjścia dla typowej altany ogrodowej. Przy dużych altanach, cięższym pokryciu dachu lub w górskich strefach obciążenia śniegiem dobór potwierdź z konstruktorem.
| Element | Orientacyjny przekrój | Uwagi |
|---|---|---|
| Słupy | 100x100 do 140x140 mm | 120x120 to najczęstszy wybór |
| Podwaliny i oczep | 100x100 do 120x120 mm | Wieńczą słupy i spinają konstrukcję |
| Krokwie dachu | 50x100 do 60x120 mm | Rozstaw zwykle 60 do 90 cm |
| Legary podłogi | 40x60 do 50x70 mm | Pod deskę podłogową, impregnowane |
Im cięższe pokrycie dachu, na przykład dachówka, tym mocniejsza musi być więźba i słupy pod nią. Do lekkich pokryć, jak gont czy blacha, wystarczają mniejsze przekroje.
Fundament altany
Altana nie może stać bezpośrednio na gruncie, bo drewno podciąga wilgoć i gnije u podstawy. Podstawą trwałej altany są punktowe fundamenty, czyli stopy betonowe pod słupami. Wykonuje się je na głębokość około 60 do 80 cm, poniżej strefy przemarzania, w rozstawie mniej więcej co metr, dopasowanym do rozmieszczenia słupów.
Słupów nie osadza się bezpośrednio w betonie. Stosuje się stalowe podstawy słupa, najlepiej regulowane, które unoszą drewno nad fundament, odcinają je od wilgoci i pozwalają wypoziomować konstrukcję. To ten sam mechanizm, co przy każdej trwałej konstrukcji drewnianej na zewnątrz.
Jak zbudować altanę krok po kroku
- Wyznacz teren altany, rozmierz go za pomocą kołków i sznurków, sprawdź przekątne, żeby rzut był prostokątny.
- Wykonaj fundamenty punktowe, stopy betonowe na głębokość 60 do 80 cm w rozstawie około metra, i osadź w nich regulowane podstawy słupa.
- Ułóż podwaliny i belki podłogowe, czyli legary, na których oprze się podłoga. Wypoziomuj je.
- Wykonaj podłogę z desek, zachowując szczeliny na odpływ wody, jeśli altana jest otwarta.
- Ustaw i zakotwij słupy w podstawach, sprawdź piony poziomnicą, zabezpiecz je tymczasowymi zastrzałami.
- Zamontuj oczep, czyli belki wieńczące słupy, które spinają konstrukcję u góry.
- Wznieś więźbę dachową, rozmieść krokwie w zaprojektowanym rozstawie i połącz je złączami ciesielskimi.
- Wykonaj deskowanie lub łacenie odpowiednie do pokrycia i ułóż pokrycie dachu.
- Na końcu zabezpiecz całe drewno.
Konstrukcja dachu altany rządzi się tymi samymi zasadami, co więźba dachowa, warto zajrzeć tam po szczegóły doboru drewna na krokwie.
Pokrycie dachu altany
Wybór pokrycia wpływa na wymaganą wytrzymałość konstrukcji. Gont bitumiczny jest lekki, popularny i daje efekt spójny z dachem domu, wymaga pełnego deskowania. Blacha jest tania i szczelna, wymaga łacenia. Dachówka wygląda solidnie, ale jest ciężka i potrzebuje mocniejszej więźby oraz słupów. Poliwęglan przepuszcza światło i sprawdza się nad altaną wypoczynkową. Strzecha czy trzcina to rozwiązanie estetyczne o własnych wymaganiach. Im cięższe pokrycie, tym większe przekroje elementów pod nim.
Zabezpieczenie i konserwacja altany
Elementy konstrukcyjne warto stosować już impregnowane ciśnieniowo, co chroni drewno w głębi. Powierzchnię wykańcza się bejcą, olejem, lakierem lub farbą do drewna zewnętrznego z filtrem UV. Powłokę odnawia się co 1 do 3 lata, w zależności od nasłonecznienia i tego, jak bardzo element jest odsłonięty. Najbardziej narażone są miejsca, gdzie woda się zatrzymuje, czyli poziome krawędzie i styki. O doborze zabezpieczenia piszemy w poradniku o zabezpieczaniu drewna, a o ochronie sosny w tekście o zabezpieczaniu drewna sosnowego na zewnątrz.
Najczęściej zadawane pytania
Jakie drewno na altanę ogrodową? Na konstrukcję najlepsza jest impregnowana sosna lub świerk w klasie C24. Na elementy widoczne i najbardziej narażone wybiera się modrzew, a przy wysokich wymaganiach trwałości gatunki egzotyczne.
Jaki przekrój słupów do altany? Najczęściej 120x120 mm, a przy większych altanach lub cięższym pokryciu dachu 140x140 mm. Ostateczny przekrój zależy od obciążenia.
Jak głęboki fundament pod altanę? Stopy betonowe wykonuje się na głębokość około 60 do 80 cm, poniżej strefy przemarzania, w rozstawie około metra pod słupami.
Czy słup altany może stać na betonie? Nie powinien. Drewno w kontakcie z betonem podciąga wilgoć i gnije. Stosuje się regulowane podstawy słupa, które odcinają drewno od fundamentu.
Jak często konserwować altanę drewnianą? Powłokę zabezpieczającą odnawia się co 1 do 3 lata, częściej na stanowisku mocno nasłonecznionym i dla drewna sosnowego.
Drewno na altanę ogrodową w Woodrive
Konstrukcję altany skompletujesz u nas z drewna suszonego komorowo i sortowanego w klasie C24:
- Drewno konstrukcyjne C24 na więźbę, oczep i podwaliny, w tym typy KVH i klejone BSH
- Kantówki 100x100, 120x120 i 140x140 mm na słupy altany
- Deski strugane i suszone na podłogę i wykończenie
- Oleje i lazury do drewna do zabezpieczenia altany
Potrzebujesz drewna na altanę przyciętego na wymiar? Napisz albo zadzwoń, pomożemy dobrać materiał pod Twój projekt.
Planujesz osłonę nad tarasem obok altany? Zobacz, jakie drewno na zadaszenie tarasu będzie najlepsze.
